Geplaatst op 29 january 2026 door Paul Brouwer
Raadzaam is een zoekmachine die de lokale democratie versterkt. De applicatie verkleint de afstand tussen raadsleden en inwoners, maakt besluitvorming inzichtelijker en toegankelijker en draagt zo bij aan meer vertrouwen in het openbaar bestuur. Wij geloven dat goede politieke besluitvorming begint met goede informatie. Daarom maken wij raadsinformatie voor iedereen vindbaar, overzichtelijk en toegankelijk.
Om gebruikers een optimale zoekervaring te bieden, hebben we Raadzaam uitgebreid met AI-vector search. In deze blog leggen we uit wat deze uitbreiding betekent voor de gebruiker, hoe de functionaliteit is geïntegreerd in onze bestaande technologie en waarom deze ontwikkeling in lijn is met onze visie op het verantwoord gebruik van AI.
De hoeveelheid en complexiteit van de informatie is enorm en verandert bovendien continu. Beleid op een specifiek onderwerp bestaat vaak uit meerdere dossiers verspreid over verschillende abstractieniveaus. Voor mensen die zich niet dagelijks met een onderwerp bezig houden, is het daardoor lastig om voor hen relevante informatie te vinden en de betekenis ervan goed te begrijpen.
Binnen bestaande raadsinformatiesystemen (RIS) worden losse documenten of agendapunten gevonden. In de praktijk worden raadsstukken echter meerdere keren besproken en vaak aangevuld met bijlagen. Dat maakt het lastig om documenten te vinden en documenten in samenhang te bekijken. Raadzaam maakt het mogelijk om te zoeken op onderwerp in plaats van op losse documenten. Daarmee wordt raadsinformatie beter toegankelijk voor iedereen: van raadslid tot inwoner.
" Niet zoeken in documenten, maar zoeken op onderwerp."
Om raadsstukken te vinden maakte Raadzaam tot nu toe gebruik van keyword search: zoeken op trefwoorden. Met de toevoeging van AI vector search is het nu ook mogelijk om de content op betekenis te doorzoeken.
Full-text zoekfunctionaliteit werkt op basis van trefwoorden. Dat werkt goed als je precies weet welke termen in een document worden gebruikt. Het werkt minder goed wanneer verschillende woorden worden gebruikt voor hetzelfde onderwerp, wanneer documenten zijn geschreven in beleids- of juridische taal, wanneer je de gebruikte terminologie niet kent, of wanneer je een nieuw onderwerp wilt verkennen in plaats van één specifiek document zoekt.
Wat Raadzaam onderscheid van andere zoekmachines, is dat het een digitale representatie heeft gebouwd van alle beschikbare (impliciete) kennis binnen het raadsdomein. Deze kennis wordt expliciet gemaakt door het op basis van context met elkaar te verbinden.
Dit verbinden van kennis wordt mogelijk gemaakt door een kennisgraaf. Deze technologie vormt het fundament van Raadzaam. De kennisgraaf bestaat uit een web van raadsinstrumenten zoals raadsvoorstellen, moties en amendementen, maar ook de notulen en bijlagen uit de agenda’s. Al deze onderdelen zijn op een passende wijze met elkaar verbonden. De zoekfunctie van Raadzaam gebruikt de kennisgraaf om relevante resultaten te vinden en deze in samenhang te presenteren. AI-vector search is hierop een aanvulling.
Wat we met AI-vector search hebben toegevoegd is dat ook de betekenis van tekst wordt meegenomen in het zoeken. De documenten worden door AI-taalmodellen omgezet in numerieke representaties, zogeheten vectoren. Deze vectoren vangen de context waar een tekst inhoudelijk over gaat.
Ook de zoekvraag van de gebruiker wordt omgezet in een vector. Hierdoor kan Raadzaam documenten vinden met een vergelijkbare betekenis, zelfs wanneer andere woorden worden gebruikt. De nieuwe zoekfunctie gebruikt deze vectoren in combinatie met het door de kennisgraaf ondersteunde zoeken. Zo ontstaat een rijke zoekervaring.
"AI versterkt het zoeken, maar vervangt het oordeel van de gebruiker niet."
Binnen de overheid leeft sterk de vraag hoe AI kan worden ingezet ter ondersteuning van het werk. Voor raadsleden is het essentieel om bewust af te wegen waar AI wel en niet voor geschikt is.
AI-vector search is een aanvulling op Raadzaam’s bestaande kennisgraaf en zoekstrategieën. Met vector search wordt het aantal zoekresultaten vergroot, maar het oordeel of dit relevant is, blijft bij de gebruiker zelf. Daardoor kan de gebruiker erop vertrouwen dat AI op een zorgvuldige en duidelijk afgebakende manier wordt toegepast, binnen een transparant en controleerbaar model. Het uitgangspunt blijft dat alle informatie die Raadzaam aan gebruikers aanbiedt feitelijk is en altijd te herleiden is naar de bron.
"Goede politieke besluitvorming begint met goede informatie"
Raadzaam is de meest efficiënte, relevante en intuïtieve zoekmachine op de markt. Met de toevoeging van vector search maken we de toegang tot gemeentelijke kennis nog intuïtiever en intelligenter. In combinatie met Raadzaam’s gestructureerde data in de kennisgraaf en uitlegbare zoekfunctie ontstaan nieuwe mogelijkheden voor slimmere informatieontsluiting en toekomstige AI-ondersteunde werkprocessen.
Raadzaam is gebouwd op technologie van Spinque.